April 12, 2005

حکايت همچنان باقی است

اسماعيل نواب صفا هم درگذشت و طرحی که برای ساختن فيلمی از زندگی او در ذهن داشتم ناکام ماند. مدتها قبل در يادداشت کوتاهی که در همين صفحه در باره مرگ دلکش نوشتم بر کمبود فيلم های مستند زندگی نامه ای ( بيوگرافيکال) در ايران، خصوصا در باره زندگی هنرمندان و نويسندگان معاصر ايرانی تاکيد کردم. ديروز نيز که خبر مرگ نواب صفا را شنيدم، دوباره اين داغ قديمی تازه تر شد و با خودم گفتم هنرمندان پيش کسوت و ارزشمند ما، کسانی که متعلق به نسل های فرهنگ ساز پيشين اند، يک يک از ميان ما می روند بدون اينکه تصوير زنده وشفافی از آنها و زندگی شان برای ما باقی مانده باشد.

تنها يک بار ايشان را ديده بودم، آن هم دو سال پيش که برای تد فين پدرم به ايران رفتم. برادرم سيروس می خواست برای روزنامه همشهری گفتگوئی با او بکند.من نيز مشتاق بودم او را ببينم و فکر ساختن فيلمی مستند در باره زندگی او را با او در ميان بگذارم. آرزو ارزانش و رضا دريانوش، ياران و همکاران سخت کوش و ثابت قدم نيز با ما آمدند.

استاد در آپارتمانی قديمی در شمال تهران تنها زندگی می کرد. تقريبا بينائی اش را از دست داده بود و به سختی جا به جا می شد. با اينکه از نظر جسمی در وضعيت خوبی نبود، اما ما را باگرمی پذيرفت. خانم و آقای مهربانی که در همسايگی او زندگی می کردند و متاسفانه نامشان اکنون در خاطرم نيست، گويا به حکم انسانيت مراقب احوال او بودند. در جوامع غربی، دولت نه تنها وظيفه حمايت و مراقبت از سالمندان جامعه اش را به عهده دارد، بلکه مراقبت ويژه ای از مشاهير و شخصيت های فرهنگی، هنری و علمی پير و بازنشسته به عمل می آورد. در کشور ما متاسفانه گويا رسم چنين بوده و هست که انسانهائی چنين شايسته و گرانقدر، ناديده گرفته شوند و نه تنها حمايتی از آنان صورت نگيرد، بلکه يادی هم از آنها در رسانه های رسمی کشور و راديو و تلويزيون آن نشود يا اگر شود در حد رفع تکليف و خالی نبودن عريضه و احيانا پس از مرگ آنها باشد.

نواب صفا يکی از بهترين ترانه سرايان ايران بود. کسی که همواره نامش در کنار ترانه سرايانی چون عارف، شيدا، رهی معيری، محمدعلی امير جاهد، معينی کرمانشاهی، بيژن ترقی و ايرج جنتی عطائی بوده و خواهد بود. او تعدادی از عاشقانه ترين و ماندگارترين ترانه های ايرانی را سروده است که با صدای خوانندگان برجسته ای چون دلکش، روحبخش، الهه، پوران، پروين، بنان، مرضيه، عهديه و قوامی اجرا شده است.

خانم همسايه و شوهرش با خوشروئی زحمت پذيرائی از مهمانان گرم چانه را به عهده گرفتند. سيروس گفتگويش را که زمينه و چهارچوبی تاريخی داشت، پيش می برد و رضا از آن فيلم می گرفت. در پايان گفتگو نيز استاد شعرهائی را از کتاب قصه شمع که خاطرات هنری اش بود انتخاب کرد و خانم همسايه نيز که صدای نسبتا گرمی داشت، آن را برای ما خواند، چرا که چشمان استاد آنقدر نور ندا شت که بتواند خود شعرهايش را بخواند.  اينکه چه بر سر گفتگوی سيروس آمد و آيا چاپ شد يا نشد، خبری ندارم اما نوار ويدئویی که  رضا و آرزو از اين ديدار تهيه کرده بودند و برايم فرستادند هنوز در راه است و تاکنون به دستم نرسيده است. خداکند گم و گور نشده باشد. چه می دانم، شايد بتوان با استفاده از فيلم های همين ديدار و احتمالا فيلم های آرشيوی يا خانوادگی ديگر،  فيلمی در باره زندگی و آثارش ساخت. يادش گرامی باد.

Posted by parvizj at April 12, 2005 5:22 PM | TrackBack
Comments

چند روز قبل از مرگ فرخ غفاری به یکی از دوستانم می گفتم ای کاش یک هنرمند بزرگی همت کند و برور سراغ او و فیلمی شبیه کتاب نوشتن با دوربین از غفاری بسازد.دهنم نحس بود و 2 هفته بعد فرخ غفاری مرد .من خودم دوست دارم بروم سراغ استاد کسایی که نوازنده غریبی است اما بی حوصله و منزوی و مهمتر از آن سراغ او یک آدم حرفه ای باید برود نه من متاسفانه از وضعیت موسیقی فیلم در سینمای ما مشخص است که اغلب کارگردان ها -حتی کارگردانان بزرگ-درکی از موسیقی ندارند.اینگونه است که مثلاً استاد بهاری میمرد و هیچ چیز از او باقی نمی ماند و....

Posted by: امیر at May 30, 2007 11:06 PM

سلام اگر ممكن است بيو گرافي آرزو ارزانش را برايم بفرستيد. باتشكر محمد مهدي ارزانش

Posted by: arzanesh at January 21, 2006 4:29 PM

پرويز جان سلام:

من هم مدتهاست نه از تو خبر دارم نه از فيلم مرحوم صفا !

به اميد ديدار . رضا

Posted by: reza at May 27, 2005 10:02 PM

يادمه كه بچه بودم يه استاد آواز تو شهرمون بود كه خيلي دلم مي خواست از نزديك ببينمش.كاري هم نداشت. ولي خوب اين قدر عقب انداختم تا يه روز اعلاميه فوت ش رو روي ديوار ديدم. حالا يه جوراي بايد هميشه بعد از مرگ يه كسي كه به قول قديميا سرش به تن ش مي ارزه فقط بايد بگيم : افسوس كاش زودتر به فكر مي افتاديم.

Posted by: کورش at April 16, 2005 2:10 PM

سلام
خواهش مي كنم اگر عكس يا مطلبي در مورد استاد نواب صفا دارين براي من بفرستين
از لطفتون ممنون ميشم
اگر هم من كمكي از دستم بر بياد در خدمت هستم
قربان شما
اميد مقدس زاده

Posted by: omid at April 14, 2005 12:16 PM

سلام
خواهش مي كنم اگر عكس يا مطلبي در مورد استاد نواب صفا دارين براي من بفرستين
از لطفتون ممنون ميشم
اگر هم من كمكي از دستم بر بياد در خدمت هستم

Posted by: omid at April 14, 2005 11:17 AM

سلام آقاي جاهد
تويِ صفحه يِ شخصي تان دنبال ئي ميل تان گشتم ولي پيدا نكردم. خلاصه كنم: يك كار شخصي باهاتان داشتم. اگر لطف كنيد و به همان نشاني پستي من ميل بزنيد يك دنيا ممنون مي شوم.
قربانِ شما
محسن آزرم

Posted by: محسن آزرم at April 13, 2005 1:56 PM
Post a comment









Remember personal info?